Nageslacht van Engbert Dirks, molenaar

Van der Molen, Van der Meulen, achternamen die door het nageslacht van Dirk Folkerts worden gebruikt en niet zonder reden. Lange tijd, in de 17e en 18e eeuw, waren zijn familieleden molenaar, in Burgum, Kollumerzwaag, Cornjum/Jelsum, Twijzel, Rottevalle, Beetsterzwaag, Sumar, Duurswoude, Ureterp en nog andere plaatsen. In het jaar 1685 zei Jan Hattums in Haule aan Dirk Folkerts de huur van de molen op. Met Haule wordt hier waarschijnlijk Ouwsterhaule bedoeld. In die plaats vinden we ook diverse familieleden terug als molenaar. Kopen, verkopen, huren, ze waren ook in Doniawerstal actief. De familie van der Molen / Meulen is uitvoerig beschreven door Hooghiemstra. Het lijkt alsof Ouwsterhaule later niet meer als woonplaats in de familie voorkomt.

Dat is echter niet juist, daar ontstond een andere tak in het nageslacht van Dirk Folkerts. Uit zijn tweede huwelijk met Ietje Engberts werd in 1690 een zoon Engbert Dirks geboren in Ureterp. Ik ging er eerst van uit dat van deze Engbert Dirks niets terug te vinden was. Totdat ik een akte uit 1758 in een proclamatieboek van Opsterland inzag waarbij Hiltje Engberts, de echtgenote van de dorprechter en huisman Fooke Theunis, in Ureterp goederen kocht van Dirk, Haitze en Meine Engberts, gebroeders, wonende te Wartena en Knijpe, mandelig (in gemeenschappelijk bezit) met de koopster en met Coop Remmelts en de zijnen. Inwoners van Wartena en Knijpe hadden dus bezit in Ureterp. Zoeken naar de doop van deze mannen leverde een vermelding op in Ouwsterhaule. Ze werden daar tussen 1724 en 1731 gedoopt als kinderen van Engbert Dirks en Fokje Meines, die daar in 1723 waren getrouwd. Bovendien lieten ze in die periode nog een dochter Ietje dopen.

Toen viel voor mij het kwartje, dit was Engbert, de zoon van Dirk Folkerts en Ietje Engberts uit Ureterp. Engbert werd in 1724 als molenaar vermeld bij een doopinschrijving. De molen in Ouwsterhaule bleef dus nog enige tijd in gebruik bij het nageslacht van Dirk Folkerts. De kinderen woonden, zoals blijkt uit het proclamatieboek, later in Warga en Knijpe. Het is niet eenvoudig om ze verder te volgen, de DTB werd soms slecht bijgehouden, zodat er allerlei belangrijke data niet terug zijn te vinden. Toch heb ik een poging gedaan om ze in elk geval tot aan het jaar 1811 te volgen. Met meer en minder succes.

Zoon Dirk Engberts trouwde in Warga met Fetje Bruins, die waarschijnlijk doopsgezind was. Van Dirk en Fetje heb ik verder niets terug gevonden. Haitze en Meine woonden in Schoterland, Oranjewoud en Knijpe. Groot werd de familie niet. De kinderen van Haitze gebruikten de achternaam Haitsma, hoewel ze als Haarsma werden ingeschreven in het register van naamsaanneming. Een verkeerde inschrijving in de Burgerlijke stand zorgde ook voor verwarring. De dochters van Meine zorgden voor nageslacht met de achternamen Hooisma en De Wagt. Voor zover ik heb kunnen nagaan is er geen nageslacht meer in de mannelijke lijn, maar wie weet ……………… misschien duikt er nog eens eentje op in de archieven.

Haitze Winkelman

Haitze Winkelman

Tegenslag trof dit nageslacht soms ook, de armoede sloeg toe en Ommerschans kwam in beeld (Haitze Haitsma en de familie Davids), een enkeling verdween spoorloos (dezelfde Haitze Haitsma, die ook nog voor de krijgsraad in Noord-Holland moest verschijnen). De krant haalden ze niet, behalve Haitze (Yze) Winkelman (Lippenhuizen 1831 (niet 1821, zoals vermeld in GJB 1995) – 1907 Groningen (AZG)), overigens geen direct nageslacht, die alles verkocht wat hij had en de hort op ging terwijl zijn vrouw in Leiden verbleef. Leiden, de plaats waar een vrouwengevangenis stond. Eind 19e eeuw dook deze Haitze weer op in Norg (Veenhuizen), hij was als landloper opgepakt in Utrecht. Via Drenlias (Veenhuizen) kan een signalement, inclusief foto’s van Haitze worden gevonden.

Zoals altijd, veel weten meer dan één, reacties, verbeteringen en aanvullingen zijn welkom.

Mijn poging om een genealogie van Engbert Dirks op te stellen is als pdf-bestand bij dit bericht gevoegd, klik hier.

About these ads

, , , , , , , , , , , , , , , , , ,

Volg

Ontvang elk nieuw bericht direct in je inbox.

%d bloggers like this: