Rondom Meinardus Meiners

Dit is een vervolg op “Bushokje in de kerk”, klik hier en “dominee Meinardus Meiners”, klik hier.

Over Meinardus Meiners als predikant heb ik het meeste al wel geschreven. In 1815 werd in Workum een boedelinventaris opgemaakt wegens het overlijden van Janke Visser, de vrouw van Meinardus. Toeziend voogd over hun kinderen was Anne Andries Visser te Heeg. Op 13 augustus 1817, na het overlijden van Meinardus, werd Lolke Visser te Workum benoemd door de schuldeisers tot volmacht om de zaken af te handelen. De kinderen van Meinardus hadden de erfenis niet aanvaard. In 1817 werd opnieuw de boedelinventaris opgemaakt. Daarop werden de goederen verkocht door Lolke Visser in diens functie van volmacht. De meubelen en het huisraad brachten 1047 gulden op. In 1823 werd opnieuw een volmacht afgegeven door crediteuren betreffende het alsnog ontvangen achterstallig traktement van wijlen de predikant Meinardus Meiners. Het te verdelen bedrag was 522 gulden. Lastgevers waren: Tjeerd Jetzes Nijenhuis, boer te Sloten, Wieger Ages Schoonhoven, koopman te Workum, Jan Steensma, zilversmid te Workum.

Wat nog rest is om Meinardus een plaats te geven in zijn familie. Van zijn broers en zusters heb ik weinig kunnen achterhalen. Alleen van zuster Klaaske Pieters is me nageslacht bekend. Ze trouwde in 1786 in Holwerd met Arjen Franzes. Zij werden de stamouders van een familie Hoekstra die lang in Holwerd is blijven wonen, misschien nog wel woont.

Het gezin van Meinardus en Janke:

Meinardus Meiners, predikant, geboren te Holwerd rond 30 maart 1751, gedoopt aldaar op 4 april 1751, overleden te Workum op 27 april 1817, 66 jaar oud, zoon van Pieter Meinderts en Kinske Klazes. Meinardus is getrouwd te Graft op 2 juli 1784, op 33-jarige leeftijd met Janke Visser (23 jaar oud), geboren te Heeg op 27 december 1760, gedoopt aldaar op 4 januari 1761, overleden te Workum op 3 oktober 1813, 52 jaar oud, dochter van Anne Wiegers Visser en Corneliske Ykes.

Uit dit huwelijk:

1 Anne Meiners, volgt hierna.

2 Kornelia Meiners, gedoopt te Graft op 14 januari 1787, ongehuwd overleden te IJlst op 27 april 1818, 31 jaar oud.

3 Petrus Meiners, militair, geboren te IJlst op 26 februari 1789, gedoopt aldaar op 22 maart 1789, ongehuwd overleden te Wesel op 13 juni 1813 (militair hospitaal, uitputtende koorts), 24 jaar oud.

4 Johannis Meiners, wachtmeester in een regiment huzaren, geboren te IJlst op 24 april 1791, gedoopt aldaar op 22 mei 1791, ongehuwd overleden te Bergen op Zoom op 27 mei 1816 (hospitaal), 25 jaar oud.

5 Henricus Meiners, geboren te IJlst op 1 januari 1795, gedoopt aldaar op 25 januari 1795, ongehuwd overleden te Workum op 29 april 1815, 20 jaar oud.

6 Cornelius Meiners, bakkersknecht en militair, geboren te IJlst op 18 juni 1798, gedoopt aldaar op 8 juli 1798, ongehuwd overleden te Heeg op 15 december 1817 (ten huize van Wopke Jans Vlas, mr. bakker), 19 jaar oud.

Bij zijn overlijden was Cornelius verlofganger van het 3e bataljon infanterie van de Nationale militie. Zijn broer Anne plaatste een advertentie in de Leeuwarden Courant, zie hieronder.

7 Theodorus Meiners, arbeider, geboren te Sloten op 21 juni 1801, gedoopt aldaar op 28 juni 1801, ongehuwd overleden te Heeg op 30 december 1825, 24 jaar oud.

overlijdensadvertentie Kornelis Meiners

overlijdensadvertentie Kornelis Meiners

Opvallend is dat drie zonen van Meinardus en Janke in het leger dienst deden, Petrus, Johannes en Cornelius. Voor twee zonen was dat in de Napoleontische tijd. Het blijft de vraag of vader Meinardus, die als oranjegezind te boek staat, hier wel zo blij mee was. Toen Meinardus in 1817 overleed leefden van de kinderen alleen nog de zonen Anne, Cornelius en Theodorus en dochter Kornelia.

Zoon Anne werd ook predikant. Hij trouwde in 1810 met Trijntje Schols uit Workum. Anne was van 1810 tot 1816 predikant in Hommerts – Jutrijp. In 1816 verliet hij echter dit ambt en ging de hort op. Daarop werd hij door het Provinciaal kerkbestuur middels een advertentie in de krant opgeroepen zich te melden op 2 oktober 1816 in de kosterij van de Grote kerk in Leeuwarden om zijn kant van het verhaal te laten horen betreffende het verlaten van zijn domineesambt en verder ergerlijk gedrag. De zaak was aangedragen door de classis Sneek. De advertentie werd geplaatst omdat Anne afwezig was, zijn verblijfplaats was niet bekend. Of Anne is verschenen of niet, dat weet ik niet. Wel is duidelijk dat hij op die 2 oktober definitief uit het predikambt werd ontzet. Anne woonde vanaf 1817 eerst in IJlst. Daar wordt hij vermeld als taalmeester, winkelier, koopman en logementhouder.

Tussen 1820 en 1834 worden Anne en Trijntje diverse malen vermeld wegens aan- en verkoop van goederen in IJlst en een enkele keer ook in Workum.

Waarschijnlijk was de handel van Anne minder succesvol want in 1830 vroeg zijn echtgenote scheiding van goederen aan. Trijntje werd echter door de rechtbank in Sneek niet ontvankelijk verklaard in haar eis. De wet die gold op het moment dat ze trouwden kende die mogelijkheid niet, zie hieronder

De advertentie werd ondertekend door Anne Meiners zelf.

afwijzing scheidingsverzoek Trijntje Schols

afwijzing scheidingsverzoek Trijntje Schols

Anne woonde in 1833 in Sneek. Hij plaatste een advertentie in de krant waarin hij zichzelf adverteerde als boekhouder, briefschrijver en vertaler. In 1834 kwam er een boek uit, “De Roovers in het Zwartzwald”, geschreven door L. Rellstab, door Anne uit het Hoogduits vertaald. In het voorwoord gaf Anne aan dat er in dit boek niets stond geschreven dat de zedelijkheid kwetste, maar dat dit boek veeleer te bevestiging van de waarheid kon dienen, dat de straf vroeg of laat op de misdaad volgt en dat het de Voorzienigheid nimmer aan middelen ontbreekt om de verborgenste geheimen aan het licht te brengen.

Vanaf 1840 werd Anne nog alleen vermeld, zijn echtgenote was al in 1835 overleden.

Voor de volledigheid nog een verkorte gezinsstaat van Anne en Trijntje:

Anne Meiners, predikant, taalmeester (1817), gepatenteerd winkelier (1823), koopman, logementhouder (Het Zwart Paard in IJlst), schrijver, winkelier (1840) en zaakwaarnemer, gedoopt te Graft op 12 juni 1785, overleden te Sneek op 9 juni 1860, 74 jaar oud, zoon van Meinardus Meiners en Janke Visser. Anne is getrouwd te Workum op 22 februari 1810, op 24-jarige leeftijd met Trijntje Schols (25 jaar oud), geboren te Workum op 2 september 1784, gedoopt aldaar op 6 oktober 1784, overleden te Sneek op 5 juni 1835, 50 jaar oud, dochter van Jurjen Schols en Lolkje Sleeuwijk.

Uit dit huwelijk:

1 Jurjen (1811-1814).

2 Meindert (Meinardus) (1813 -1902) getrouwd in 1843 met Aagje de Vries (1819-1898).

3 Lolkje (1815-1874) getrouwd in 1847 met Hotse Beekma (1818 – 1903).

4 Janke (1817-1887) getrouwd in 1846 met Hubertus Zelle (1815-1897).

5 Johanna (1820-1869) getrouwd in 1860 met Hendrik Houdel (1824-1903).

6 Katalina  (1823-1897) getrouwd (1) in 1852 met Hein Buitkamp (1827-1856) en (2) in 1859 met Arend Bronsema (1832-1868).

7 Kornelia (1827-1827).

Terug naar Meinardus Meiners. Deze driedelige serie begon met de vertimmering van de stoel van mevrouw Meiners in de kerk van IJlst. Mijns inziens een ondergeschikte probleem in het leven van deze predikant. Hij heeft een bewogen leven gekend als student en predikant, dat niet altijd even eenvoudig was. Hij had vaak te maken met tegenstellingen, had problemen met lokale bestuurders en zelfs met stadhouder Willem V, met kerkbestuurders (kerkeraden en classes) maar ook als vader van een mislukte predikant en van zoons die in het leger van Napoleon (moesten) dienen. Zakelijk gezien eindigde het ook niet goed. Maar het zijn vooral zijn activiteiten als predikant waardoor dat hij nog steeds niet in de vergetelheid is geraakt.

About these ads

, , , , , , , , , , , , , , , ,

Volg

Ontvang elk nieuw bericht direct in je inbox.

%d bloggers like this: